"Er is veel
gesnoeid, groen weggehaald, er zijn graven gevonden en hersteld en er zijn paden aangelegd", somt wethouder Ruth Mijnen op. "Met veel inzet van stichtingen, gemeenschappen en van vrijwilligers hebben we dit voor elkaar gekregen." Volgens opperrabbijn Jacobs was de rustplaats
voor de opknapbeurt niet te onderscheiden van het aangrenzende bos: "De begraafplaats was onzichtbaar en door het onzichtbaar zijn was ook de Joodse gemeenschap van voor de oorlog onzichtbaar." Opperrabbijn Jacobs gaf voorafgaand aan de opening een toespraak aan bezoekers over antisemitisme. Hoewel het Joodse leven sinds de Tweede Wereldoorlog verdwenen is uit 's-Heerenberg, hoopt hij dat inwoners door de begraafplaats denken aan het verleden. "Je wordt eraan herinnerd dat er hier een Joodse gemeenschap was. Dan komt automatisch de vraag: 'waar is die Joodse gemeenschap nu?' Dus kan er aandacht besteed worden aan het probleem van het opkomend antisemitisme."
Niet alleen in 's-Heerenberg is een Joodse begraafplaats opgeknapt. Onder de landelijke regeling 'Erfgoed Telt' worden Joodse rustplaatsen in heel Nederland hersteld. "Om alle Joodse begraafplaatsen weer zichtbaar te maken in de Nederlandse gemeenschap", legt wethouder Ruth mijnen uit. "En ook om te laten zien en te leren dat wat in de Tweede Wereldoorlog is gebeurd nooit meer mag gebeuren." Onderdeel van de heropening was het onthullen van vier borden met informatie over de voormalige Joodse gemeenschap in 's-Heerenberg. De opperrabbijn verwacht dat ze de aandacht van voorbijgangers zullen trekken: "Ik ben ervan overtuigd dat mensen er niet zomaar even langslopen", vertelt opperrabbijn Jacobs. "Dat zijn panelen die niet alleen maar iets vertellen, die maken het een heel zichtbaar geheel."
'Puntjes op de i'De komende tijd wordt bij de opgeknapte begraafplaats nog een Davidster en een bord met openingstijden geplaatst. De wethouder hoopt dat de Joodse rustplaats onderdeel wordt van de gemeenschap in het stadje en een rol krijgt in het onderwijs: "Hij wordt opgenomen in een stadswandeling", vertelt Mijnen. "Maar we willen graag dat als straks de school hier komt ook de kinderen aanhaken en het verhaal waar het hier over gaat horen en lezen."
Foto: REGIO8
