GGD vreest mazelenepidemie in Achterhoek, hoe is dit over de grens?

"De vraag is niet óf, maar wanneer die epidemie komt", zegt een woordvoerder van de GGD. De minimaal nodige vaccinatiegraad tegen de mazelen is volgens de Wereldgezondheidsorganisatie negentig procent. Dat betekent dat minimaal negen van de tien kinderen moeten zijn ingeënt om een uitbraak te voorkomen en baby's en mensen die (nog) niet gevaccineerd kunnen worden te beschermen. Op dit moment heeft 91% van de Achterhoekers een vaccinatie, blijkt uit de onderstaande grafiek die de GGD heeft gedeeld. In 2017 was dat nog bijna 95%.

Landelijk neemt de vaccinatiegraad ook af. In 2015 had nog ongeveer 93% zo'n BMR-vaccinatie. Vorig jaar is dit aantal gedaald naar bijna 85%, valt af te lezen in de grafiek. "91% in de Achterhoek is hoger dan het landelijk gemiddelde, maar dit betekent niet dat er geen reden tot zorg is”, legt de GGD-woordvoerder uit. "Voor mazelen moet een vaccinatiegraad van 95% behaald worden voor groepsimmuniteit en om uitbraken te voorkomen. 91% ligt daar dus ook onder. Redenen voor niet-vaccineren die wij horen zijn religieuze en antroposofische overtuigingen en het wantrouwen in de overheid en vaccinaties."

Hoe zit het met de vaccinatiegraad en het aantal mensen met de mazelen in het grensgebied? "In Duitsland komen mazelen relatief zelden voor vanwege de hoge vaccinatiegraad", schrijft een woordvoerder van het ministerie van Arbeid, Volksgezondheid en Sociale Zaken van Noordrijn-Westfalen na vragen. "Sinds het begin van de COVID-19-pandemie zijn de mazelencijfers zeer laag geweest. Ook de mazelenvaccinatiewet (de vaccinatieplicht, red.) bleek positief te zijn voor de vaccinatie van kinderen sinds het in 2020 in werking trad."

Het ministerie heeft cijfers gedeeld over het aantal mensen met mazelen. In 2017 was het hoogtepunt; toen waren er 521 gevallen bekend. In 2022 daalde dat aantal naar twee. Maar sinds 2023 ziet de deelstaat weer een 'lichte stijging'. Waren er vorig jaar april nog maar vijftien inwoners in Noordrijn-Westfalen met de mazelen, inmiddels is dat aantal gestegen naar 26. "In twintig van die gevallen werd geen vaccinatie gedocumenteerd", aldus het ministerie.

Gezien er in Duitsland een vaccinatieplicht geldt, heeft de deelstaat vorig jaar 2.096 boetes opgelegd aan mensen die weigerden zichzelf of hun kinderen te laten vaccineren. De weigeraars hebben uiteenlopende boetes gekregen, afhankelijk van de gemeente waarin ze wonen en hun financiële situatie. De bedragen variëren van 100 tot 1.200 euro, schreef de Duitse krant Rheinische Post zaterdag. In enkele gevallen kregen overtreders ook een toegangsverbod voor bijvoorbeeld verpleeghuizen of de kinderopvang. De vaccinatieplicht geldt overigens alleen voor kinderen die naar de crèche of school gaan en voor gezondheidspersoneel en leraren.

Staatssecretaris Maarten van Ooijen van Volksgezondheid liet dinsdagmiddag tijdens het Vragenuur in de Tweede Kamer weten geen voorstander te zijn van zo'n vaccinatieplicht. De GGD Noord- en Oost-Gelderland heeft echter geen mening over het eventueel verplichten. Wel laat die gezondheidsdienst weten in overleg te zijn met collega's hoe ze mensen beter over het mazelen-vaccin kunnen voorlichten.