“De belangstelling is overweldigend. Meer dan 150 overheidsorganisaties hebben zich gemeld”, zegt burgemeester Anne-Marie Fellinger. De meest zichtbare ontwikkeling van de gemeente is chatbot Mai (Montferland AI). Deze chatbot op de site kan 24/7 algemene vragen van inwoners beantwoorden. En dat werkt volgens Fellinger: “Uit praktijktests bleek dat onze aanpak met generatieve AI, significant beter presteert dan traditionele scripted chatbots.”
De burgemeester is dan ook ontzettend blij met de nominatie: “We zijn enorm trots op deze erkenning. Het bevestigt dat onze aanpak werkt en waarde toevoegt voor de publieke sector. De nominatie laat zien dat een kleine gemeente met beperkte middelen toch voorop kan lopen in innovatie.” Montferland blijft doorgaan met AI, de nominatie is dan ook een extra boost. “Het geeft ons extra energie en motivatie om door te gaan met dit belangrijke werk”, zegt Fellinger.
Uitrollen over Nederland
Het animo om te leren van Montferland is dus erg hoog binnen verschillende overheidsinstanties. De gemeente wordt nu dan ook als voorbeeld gesteld. “De VNG heeft ons project geselecteerd als eerste opschalingsinitiatief. Het doel is dat eind 2025 minimaal twintig gemeenten gebruik maken van de herbruikbare componenten die we hebben ontwikkeld”, aldus de trotse burgermoeder. Montferland is onderdeel van de ‘kopgroep poiniersgemeenten’, samen met bijvoorbeeld Amsterdam en Enschede.
Investering en resultaat
Montferland heeft voor de ontwikkeling een apart potje gemaakt. “De gemeenteraad heeft een jaarlijks budget van 100.000 euro toegekend tot en met 2027”, zegt Fellinger. “Daarmee zijn we gestart zonder externe subsidies. Inmiddels hebben we ook bijdragen ontvangen van VNG en het ministerie van Binnenlandse Zaken. Het levert al veel op: meer dan 20.000 gesprekken via de chatbot, minder telefoontjes en minder werkdruk voor collega’s.”
Waarom AI?
Volgens Fellinger was de keuze om in te zetten op kunstmatige intelligentie geen modegril, maar een noodzaak. “We zien AI als een stap om onze dienstverlening toekomstbestendig te maken. Door vergrijzing en structurele arbeidsmarktkrapte komen we straks simpelweg mensen tekort.” Ambtenaren hoeven niet te vrezen voor hun baan. “Het gaat er niet om mensen te vervangen, maar om capaciteit slimmer in te zetten, zodat er meer tijd overblijft voor de complexe vraagstukken waar menselijk contact onmisbaar is.”
Wat brengt de toekomst?
Het project is volgens Fellinger nog maar het begin: “We zijn positief over de resultaten tot nu toe, maar blijven kritisch en voorzichtig. Als overheid hebben we een bijzondere verantwoordelijkheid, dus we nemen de tijd om dingen goed te doen. Later dit jaar lanceren we een verbeterde versie die voortbouwt op alle leerpunten.” De gemeente is ook bezig met verschillende projecten om AI verder uit te rollen en te ontwikkelen. Dit najaar komt er ook een AI-training voor inwoners.
De winnaar van de Overheidsaward 2025 wordt bekend gemaakt tijdens de uitreiking op 27 november in de Koninklijke Schouwburg.
