Ulft, Netherlands

Oudste boek van Gelderland weer thuis

Het oudste geschiedenisboek van Gelderland is, zodra de coronamaatregelen het toelaten, te bewonderen in Kasteel Huis Bergh in 's-Heerenberg. Het zogenaamde kroniekenhandschrift werd enkele jaren geleden aangekocht, maar de serie unieke geschiedenisverhalen over de vijftiende eeuw was niet eerder te zien voor het publiek.
Serena Speet | 16 april 2021 17:28 | Aangepast op 16 april 2021 17:28

"Toen we het manuscript kregen bevatte het meer vragen dan antwoorden", legt Marijke Brouwer, directeur van Kasteel Huis Bergh uit. "De afgelopen jaren is het handschrift hertaald en onderzocht door deskundigen en nu kunnen we alle vragen beantwoorden." Een van de belangrijkste vragen was of het manuscript gemaakt is voor een voormalige, machtige bewoner van Kasteel Huis Bergh. Daar is inmiddels antwoord op: "Het boek is waarschijnlijk in opdracht van Willem II van den Bergh gemaakt", vertelt Hanneke van Asperen, deskundige op het gebied van Middelnederlandse taal en curator van de tentoonstelling. "Dat weten we omdat het wapen van Bergh voorin het boek staat, dat wapen zien we in het kasteel overal terug." Met de aanschaf van het boek in 2017 is het boek volgens Van Asperen terug op de plek waar het ooit voor gemaakt is: "We kunnen zeggen dat het boek thuiskomt."

In totaal staan er twaalf kronieken, geschiedenisverhalen, in het boek en dat is bijzonder voor de vijftiende eeuw. "Normaal stonden er in deze tijd één of twee verhalen in een kroniekenhandschrift", aldus Van Asperen. Het boek was volgens Brouwer een manier voor Willem II van den Bergh om op de hoogte te zijn van de verhoudingen tot andere machthebbers in en om het Hertogdom Gelre: "Ook was het een manier om te laten zien dat je veel geld had. Iemand is er heel lang mee bezig geweest om alles op papier te zetten. Een kroniekenhandschrift was destijds al heel kostbaar."

Kostbaar boek
In de 21e eeuw is het boek volgens Brouwer nog steeds kostbaar. Het unieke boek kostte enkele tonnen, betaald door Kasteel Huis Bergh met behulp van verschillende stichtingen en fondsen. "Een kroniekenhandschrift is uniek en dit manuscript bevat hele bijzondere pentekeningen", noemt Brouwer als redenen voor het prijskaartje. "En het moet de tand des tijds doorstaan en tot in de 21e eeuw bewaard blijven, als je dan zoiets nog aantreft dan is dat heel kostbaar."

Oudste geschiedenisboek van Gelderland
De tentoonstelling op Huis Bergh heet: 'Kracht van kronieken: het oudste geschiedenisboek van Gelderland keert thuis'. Die benaming heeft het te danken aan het regionale kroniek over Gelre, waar territorium Bergh destijds onder viel. "Een oudere geschiedenis van het hertogdom Gelre is er niet", aldus een trotste Brouwer. "Dat is heel bijzonder."

Foto: REGIO8

Lees ook

Pover De Graafschap start 2026 met nederlaag

De Graafschap is de tweede seizoenshelft met een nederlaag begonnen. In Flevoland won Almere City me...

Gewilde Boersma klaar voor Almere: ‘Ik geniet heel erg hier in Doetinchem’

De Graafschap trapt zondagmiddag hun tweede seizoenshelft af in Almere. De Doetinchemmers willen de ...

Deelnemers Montferland Halve Marathon zetten zich in voor meer dan de finishlijn

Tijdens de Montferland Halve Marathon draait het zondag niet alleen om sport, maar ook om steun voor...

'Nieuwsgierige' Dijkhuizen kijkt uit naar aftrap tweede seizoenshelft in Almere

De Graafschap treft zondagmiddag in de eerste competitiewedstrijd van het jaar de huidige nummer zes...

Bouwplan voor 77 woningen Harfsen in de knel door spuitzone 

De bouw van 77 woningen in Harfsen Zuidwest en -West kan in de knel komen door een verplichte spuitz...

Wereldtoppers klaar voor Montferland Halve Marathon: 'Kenmerken van een echte klassieker'

Montferland ademt dit weekend hardlopen. Na een jaar van afwezigheid keert de hardloopwedstrijd, in ...