Na meer dan zeshonderd jaar in weer en wind in een weiland in Kilder te hebben gestaan, is het Rijksmonument het Hagelkruis aan een broodnodige restauratiebeurt toe. Wethouder Merel Balduk van de gemeente Montferland vindt het belangrijk dat historische plekken zoals deze worden behouden.
“Voor Kilder en de omgeving is het Hagelkruis een toonaangevende plek. Veel mensen kennen het en identificeren zich ermee. Het is ook een belangrijk onderdeel van de geschiedenis. Het is het oudste monument dat we in Kilder hebben; het wordt al in 1368 in de archieven genoemd”, zegt wethouder Balduk. “Het Hagelkruis vertelt daarmee een stukje geschiedenis van Kilder en de regio, met heel veel verhalen die erbij horen. Voor veel Kildernaren en ook voor mensen uit de rest van Montferland is het een plek waar die verhalen levend worden gehouden en doorgegeven kunnen worden.”
Ee hagelkruis is lange houten paal met daarop een ijzeren kruis. In de middeleeuwen werden deze kruizen gebruikt omdat boeren geloofden dat zij akkers beschermden van hagel, onweer en boze geesten. Smid Stijn Berentzen is de laatste hand aan het kruis aan het leggen. “Er komt nog een haan op, die was eigenlijk al verrot. Die had een nieuwe pin nodig en die heb ik weer helemaal strak kunnen maken. De pin ligt nu bij de goudplakker, dus die wordt nog verguld.”
Geschiedenis verloren
Als het kruis niet wordt gerepareerd verdwijnt een stuk geschiedenis. “Als wij het niet onderhouden dan gaat dit soort belangrijke plekken gaan verloren. We willen dit juist behouden zodat het verhaal ook doorgegeven kan worden”, licht Balduk toe. De smid is het hiermee eens, voor hem is het bijzonder om aan iets te werken dat nog honderden jaren te zien zal zijn. “Het is mooi omdat het al generaties meegaat en dat willen we in stand houden.”
De reparatiekosten zijn op dit moment 13.500 euro. Het hagelkruis is een Rijksmonument, wat betekent dat Montferland de plicht heeft het te onderhouden. “Het restaureren van monumenten is niet iets wat je zomaar even tussendoor doet. Het is echt een ambacht. Er wordt met heel veel precisie gewerkt om het monument zoveel mogelijk terug te brengen naar de staat van zeshonderd jaar geleden”, verklaart de wethouder.
De smid verwacht er niet al te lang over te doen om het Hagelkruis te restaureren. “Met de haan erbij verwacht ik dat we er in totaal ongeveer twee dagen mee bezig zijn. Al moet je er wel je hoofd bij houden, anders komt het niet goed.”