“Het is natuurlijk hartstikke belangrijk dat het Achterhoeks erin blijft”, zegt streektaalfunctionaris Marije Stomps van het Erfgoedcentrum Achterhoek en Liemers, die haar functie ook omschrijft als ‘plat praot promotor’. “Het hoort bij de streek, het hoort bij wie je bent, dus dat moeten we bewaren. Wat is er dan mooier dan dat we kleine kinderen al een beetje plat leren praten?” Dat leren gebeurt in het lespakket onder meer door spelletjes en boekjes, waarin veel verschillende dialectwoorden voorbij komen. “Het zijn echt doe-dingen waardoor ze het ervaren”, vindt lerares Roos Heusinkveld.
Sinds 2018 is het Nedersaksisch, waar het Achterhoeks onder valt, erkend als streektaal. Dat is reden voor de provincie om te investeren in het lespakket van het erfgoedcentrum. “In elk geval heb ik al één nieuw woord geleerd”, zegt de glunderende gedeputeerde Peter Drenth. De Doetinchemmer mocht het eerste pakket overhandigen aan de G A Van der Lugt basisschool in Gelselaar en was vooral onder de indruk van het woord ‘potwottel’. “Dat is toch veel leuker dan kleuter!? Het klinkt al veel vriendelijker.”
Gratis aanvragen
Basisscholen, bibliotheken en kinderdagverblijven kunnen het lespakket gratis aanvragen via het Erfgoedcentrum Achterhoek en Liemers. Daar wordt al gretig gebruik van gemaakt. “We zijn best een beetje blij verrast dat het zo populair is”, zegt streektaalfunctionaris Stomps, die de afgelopen twee weken werd overspoeld door organisaties die met het lesmateriaal aan de gang willen gaan. “We hebben al voor zeventig tot tachtig pakketten aanvragen gehad.”
Geïnspireerd door opa
Hoe ging het eigenlijk op de basisschool in Gelselaar vóór dit lespakket er was? “Heel af en toe hadden we er toen aandacht voor”, zegt leerkracht Heusinkveld over de streektaal. “Tijdens de kinderboekenweek was er toevallig een opa die in het dialect voorlas. Dat was wel heel leuk, dus toen dachten we al dat we er vaker iets mee wilden doen.” Het pakket komt voor de lerares dan ook als geroepen: “Daardoor worden we wel geïnspireerd om er meer mee te gaan doen.”
Olievlek in de Achterhoek
De hoop is dat niet alleen peuters en kleuters beter en meer plat gaan praoten, maar dat ze de lessen meenemen naar huis. “Ik kan het lespakket eigenlijk ook wel gebruiken en ik ben vast niet de enige volwassene in de Achterhoek”, zegt gedeputeerde Drenth. “Dat is ook wat het mooie is. Als de kinderen beginnen, nemen ouders en grootouders het over. Daarmee is het eigenlijk een soort olievlek.”
Foto: REGIO8
