Een belletje van Wim Dassen, manager van RMS, volledig uit eigen initiatief: “We gaan de symbolische eerste steen leggen van ons nieuwe pand. Kunnen we hier een interview aan koppelen waar we ingaan op wat we doen, wat we hebben gedaan en wie we zijn?” “Ja, we hebben een aantal dingen niet goed aangepakt”, zegt Tolunay Reyhan, zoon van de oprichter. “We zijn als een kip zonder kop begonnen, zo veel mogelijk mensen hierheen halen en dan maar zien hoe het gaat. Dat hebben we gewoon niet goed gedaan.” Hiermee doelt hij op de mensen die rondzwerven, in slechte omstandigheden leven en onderlinge onenigheid bij de werknemers omdat er verschillende nationaliteiten op elkaars lip leefden. “We hadden destijds maximaal twintig man zelf in dienst, die alles van plannen tot huisvesting moesten regelen. Dat was echt te weinig”, zegt Dassen.
Volgens medewerker Reyhan wordt er te makkelijk naar hen gewezen als er weer iets in het nieuws komt over arbeidsmigranten of de huisvesting daarvan. “Heel vaak wordt er gelijk gezegd dat het een pand of fout van ons is. Het grootste gedeelte van de tijd is dat niet waar, maar dat wordt later niet vermeld.” Een feit is dat Reyhan een arbeidsmigrant mishandelde. Daar ging destijds ook een video van rond die zelfs door Tweede Kamerleden werd gedeeld. Reyhan: “Ja, dat was echt heel dom van mij. Maar het verhaal erachter ligt wel wat gecompliceerder dan baas slaat werknemer in elkaar. Ik hoorde dat hij met zijn handen aan een minderjarige had gezeten. Ik ben gelijk in de auto gesprongen en ruim een uur naar zijn woning gereden. Toen ik daar aankwam en ze begonnen met uitdagen, knapte er iets. Ik heb spijt van wat ik heb gedaan en schaam me ervoor.”
De inval
Eén van de voorbeelden die Reyhan aanhaalt is de politie-inval in begin 2022 in de zaak. “Er stond toen in de pers dat er twee mensen waren aangehouden. Dat waren twee jongens van ons die stoer wilden doen en zich niet wilden legitimeren. Ja, dan word je officieel aangehouden. Toen ze zich op het bureau wel lieten zien, mochten ze weer gaan.” Tijdens die inval merkte de politie op dat handtekeningen van werknemers per contract wat verschilden. Ook daarvoor hebben ze een verklaring. “Die mensen komen na een lange reis hier op kantoor in ‘s-Heerenberg, en zetten dan in de haast en door de vermoeidheid een snelle krabbel. Die handtekening ziet er natuurlijk heel anders uit dan die op het contract voor langere tijd dat ze na de proefperiode tekenen, dan zijn ze wel bij de les.”, aldus manager Dassen. Toch ligt er naar aanleiding van de gevonden stukken een aanklacht van het OM omtrent valsheid in geschrifte.
Geleerd van fouten
De heren van RMS zeggen dat ze nu écht een goede weg in hebben geslagen. “We hebben geleerd van onze fouten, we hebben nu zo’n honderd eigen medewerkers in dienst en doen alle facilitaire zaken in eigen beheer”, aldus Reyhan. Van slotenmakers tot loodgieters, allemaal zijn ze in dienst bij het uitzendbureau. Dassen: “En we plannen nu ook veel beter, daar zijn een paar mensen fulltime mee bezig. We weten nu precies wanneer en hoeveel mensen er komen. Dat plannen we tot wel drie maanden in het voren. Zo proberen we alles zo gesmeerd mogelijk te laten lopen.” Reyhan vult aan: “Dat werkt een stuk makkelijker, we hebben nu bijvoorbeeld al tot ver in het voren afspraken bij de gemeente staan voor BSN-nummers. In het verleden belde ik de gemeente wel eens in de ochtend dat ik die middag dertig nummers nodig had.”
Richtlijnen voor omstandigheden
Naast dat RMS zegt goed bezig te zijn op het gebied van planning hebben ze ook duidelijke richtlijnen voor omstandigheden waarin de arbeidsmigranten leven. “Zo moeten de werknemers maximaal drie kwartier reizen naar het werk. Maar dat is ook de max, we hebben ook een locatie waar ze maar twee kilometer hoeven te fietsen. Of de mensen nu in Nederland of Duitsland wonen.” Behalve dat de reistijd beperkt wordt, hanteren ze ook een maximale huurprijs. De arbeidsmigranten betalen maximaal 350 euro huur in de maand, maar het gemiddelde ligt volgens Reyhan honderd euro lager. De huur wordt, net als een aantal andere kosten als verzekeringen en mogelijk schades, ingehouden van het loon. Dit wordt in open loonstroken gecommuniceerd. REGIO8 heeft inzage gehad in een tiental willekeurig gekozen loonstroken van medewerkers uit verschillende landen met verschillende woonplaatsen en functies.
Eigen verantwoording
Om de woningen leefbaar te houden wordt van de arbeidsmigrant verwacht dat ze hier zelf op toezien. Volgens Dassen is dat in het begin vaak nog wel moeilijk. “We moeten die mensen heropvoeden. Die mensen komen uit een andere cultuur met andere normen, waarden en gebruiken.” Bij binnenkomst in ‘s-Heerenberg mogen de kersverse arbeidsmigranten gelijk plaatsnemen in een klaslokaal. Dassen: “Dan leren we bijvoorbeeld dat het afval niet elke dag aan de weg gezet mag worden en dat je ‘s avonds niet te veel geluid moet maken.” Een ander heikel punt is de temperatuur in huis, veel werknemers zijn volgens Dassen gewend om de kachel op 26 graden te zetten. Dat wordt snel afgeleerd. “Het is ook een beetje in ons eigen belang dat we dat aanpakken, anders betalen we ons scheel aan gas. Ik kom wel eens binnen in een woning, dan staan de ramen open, de kachel op standje sauna en het shirt uit”, zegt Dassen.
Nieuw pand
Intussen is RMS druk aan het bouwen achter het bestaande pand aan de Grensstraat in ‘s-Heerenberg. Een eigen autogarage, groot klaslokaal en meer kantoren. Voor Wim Dassen en Tolunay Reyhan is het een mooi moment om vooruit te kijken. “We willen afrekenen met ons verleden en het stigma dat rond de naam Reyhan hangt, daarom heten we nu RMS”, aldus Dassen. Oprichter Askin Reyhan mocht dan ook de eerste steen leggen van het nieuwe pand. Voor de medewerkers van het uitzendbureau is de symboliek echter groter dan alleen die eerste steen. “Dit is echt de omslag, we doen er alles aan om het negatieve achter ons te laten”, aldus Reyhan. Het uitzendbureau is niet de enige die het nieuwe pand gaat betrekken. “Aan de achterkant komen een aantal bedrijfsunits voor startende ondernemers uit de regio, zo geven we ook wat terug aan ‘s-Heerenberg. De buitenwereld vindt ons vaak een beetje eng, we hopen hiermee te laten zien dat dat nergens voor nodig is. Onze deur staat altijd open”, zegt Reyhan tot besluit.
Of het uitzendbureau echt het leven gebeterd heeft zal de tijd uit moeten wijzen. Een woordvoerder van vakbond FNV laat weten al geruime tijd geen meldingen meer te hebben ontvangen over RMS. Op de vragenlijst wil de vakbond verder niet ingaan. De arbeidsinspectie heeft eenzelfde vragenlijst ontvangen, maar wil geen commentaar geven op de situatie. Ook de gemeente Doetinchem, waar de migranten worden ingeschreven, zegt niks. Zij gaan niet in op vragen over specifieke bedrijven.
Foto: REGIO8
