“Elke dag vindt er femicide plaats in Duitsland. De daders zijn meestal mannen,” zegt Rita Hübers, ambtenaar voor gelijkstelling gender en gezin van de stad Emmerich. “Met deze cursus willen we vrouwen sterker maken en hen handvatten geven om zich te verweren. Dat is niet alleen praktisch bedoeld, maar ook om hun zelfvertrouwen en netwerk te vergroten.”
De cursus is een direct gevolg van nieuwe Duitse wetgeving die op 14 februari 2025 is aangenomen. Die wet geeft vrouwen en meisjes het recht op gratis bescherming en begeleiding. In 2032 moet de regeling volledig in werking treden. Tot die tijd krijgen de deelstaten de ruimte om hun systemen hierop aan te passen.
De Duitse regering stelt in totaal 2,6 miljard euro beschikbaar. Het geld gaat naar de uitbreiding van vrouwenopvangcentra, de financiering en coördinatie van hulpverlening en naar publiekscampagnes die geweld tegen vrouwen zichtbaar en bespreekbaar moeten maken.
“Vrouwen voelen zich onveilig door incidenten op straat. Duitsland kent ook de voorbeelden zoals de moord op Lisa in Nederland”, zegt Hübers. “Maar de grootste dreiging vindt veel vaker binnenshuis plaats dan buiten op straat: veel vrouwen worden door hun partner verkracht of gewelddadig behandeld. Met deze wet en dit soort trainingen willen we vrouwen in hun kracht zetten.”
Praktische handvatten én ontmoeting
De zelfverdedigingscursus in Emmerich bestaat uit zes zaterdagbijeenkomsten in de sporthal van de Leegmeer-basisschool. Deelnemers leren technieken om zich in gevaarlijke situaties te verweren en krijgen praktische tips om risico’s te vermijden.
Maar het doel gaat verder dan enkel fysieke training: “We hopen dat de vrouwen er ook plezier aan beleven, nieuwe contacten leggen en ervaringen uitwisselen”, aldus Hübers. “Zo kunnen we niet alleen individuen versterken, maar ook een gemeenschap opbouwen waarin vrouwen elkaar steunen.”
Dankzij de financiële steun van het Ministerie voor Kinderen, Jeugd, Gezin, Gelijke Kansen, Vlucht en Integratie van de deelstaat NRW kan deze cursus gratis worden aangeboden. Corina Grieger van de initiatiefgroep ‘Lauter werden’ is erg blij dat deze cursus zich ook in het bijzonder richt tot vrouwen met een beperking: "Mensen met een beperking zijn twee- tot driemaal vaker slachtoffer van geweld. Daarom is het goed dat er dit inclusieve aanbod bestaat.“
Geen onderdeel van lokaal veiligheidsbeleid
Voorlopig maakt de cursus nog geen deel uit van het officiële veiligheidsbeleid van de gemeente Emmerich. “De politiek heeft ons daarvoor nog geen opdracht gegeven,” aldus Hübers. Er bestaan nog geen lokale analyses of statistieken die aantonen dat de training daadwerkelijk tot meer veiligheid leidt. Toch ziet de stad het project als een belangrijk begin.
Met dit soort initiatieven loopt Duitsland vooruit op Nederland, waar structurele wetgeving voor de bescherming van vrouwen nog ontbreekt. Echter, werpt het overlijden van Lisa werpt wel nieuw licht op het bredere probleem van femicide en geweld tegen vrouwen. De roep en leuzen klinken in Nederland inmiddels ook steeds luider met ‘wij eisen de nacht op’.
