Oude IJsselstreek heeft een uitdaging. Volgens de huidige afspraken moet de gemeente tenminste 275 Oekraïense ontheemden, ongeveer 80 statushouders en 500 asielzoekers opvangen. Om die laatste groep op te kunnen vangen wil de gemeente samen met Doetinchem een asielzoekersdorp (azd) bouwen. Al kan die naam wellicht een verkeerde indruk geven. ‘Dat betekent niet dat het een dorp wordt met eigen huizen voor asielzoekers of waar asielzoekers permanent gaan wonen. Het blijft een opvangvoorziening voor tijdelijk verblijf, waar asielzoekers ruimtes delen met gezinsleden en anderen’, staat in het document.
Voor de opvang van Oekraïners kiest de gemeente voor kleinere opvanglocaties van maximaal vijftig plekken, verdeeld over de gemeente. De voorkeur gaat uit naar locaties met tussen de twintig en dertig plekken. Op dit moment vangt de gemeente 316 ontheemden op. dit aantal moet wat kleiner worden omdat er ook minder opvangplekken komen. Dit kan nog wel even duren omdat de gemeente dit alleen wil doen door de natuurlijke verloop.
Het uitgangspunt bij statushouders van wie het gezin compleet is, is dat zij zo snel mogelijk naar een eigen woning gaan. Alleenreizende statushouders worden in de tijd dat ze wachten op gezinshereniging gehuisvest in twee doorstroomlocaties in Terborg. Die twee worden daar binnenkort geopend. In 2024 zijn 98 statushouders gehuisvest. In 2025 zijn er al elf mensen gehuisvest, hier moeten er nog 24 bij om het verplichte aantal te halen.
Azd
In eerste instantie wilde de gemeente asielzoekers op dezelfde kleinschalige manier als Oekraïners opvangen. Dit kregen ze echter financieel, fysiek en organisatorisch niet voor elkaar. Oude IJsselstreek kiest daarom samen met Doetinchem voor een grote locatie in de eerstgenoemde gemeente. De taakstelling van de twee gemeenten samen is 368 vluchtelingen. Om in te spelen op een eventuele verhoging van het aantal dat ze op moeten vangen, kiezen ze voor een locatie voor 500 mensen. Doetinchem heeft al twee keer een noodopvang georganiseerd, Oude IJsselstreek vangt op dit moment geen enkele vluchteling op.
Locatie asielzoekersdorp
De zoektocht naar de locatie voor het azd is nog druk bezig. De gemeenteraad stemt donderdag nog niet voor een locatie omdat deze er simpelweg niet is. Ze stemmen wel voor de voorwaarden waar een geschikte locatie aan moet voldoen. Het dorp mag niet in een kern in de gemeente komen, de locatie moet goed bereikbaar zijn en er moeten voorzieningen in de buurt zijn. De basisvoorzieningen zoals onderwijs, begeleiding, basiszorg en een loket van de IND en COA komen in het dorp. Verder wordt er gebruikgemaakt van voorzieningen buiten het azd.
Planning
Als de raad donderdag voor het koersdocument stemt, betekent dat dat het college verder mag onderhandelen met het COA en de provincie over een locatie voor het azd. Naar verwachting wordt de locatie na de zomer bekend. De inwoners kunnen ondertussen ook nog meepraten. “Voordat deze definitief wordt, halen we wensen en bedenkingen op bij inwoners, omwonenden en belanghebbenden en volgt er een openbare bijeenkomst van de gemeenteraad over wensen en bedenkingen bij deze afspraken en de concrete locatie”, valt te lezen in het document. Uiteindelijk wordt het azd in 2027 of 2028 gerealiseerd. Deze locatie blijft dan dertig jaar in gebruik.
Raad verdeeld
De verhoudingen binnen de gemeenteraad staan op scherp als het over dit onderwerp gaat. De grootste fractie, Lokaal Belang, is intern verdeeld over de komst van een asielzoekersdorp, wat de uitkomst onvoorspelbaar maakt. Terwijl DePB fel tegen het plan is en vasthoudt aan een veel lagere taakstelling, is de VVD gematigder kritisch en pleit voor een kleiner aantal vluchtelingen. Zij zijn nu aan het oriënteren wat ze kunnen en willen doen, mogelijk komen ze met een amenedement. Andere fracties hebben zorgen geuit over voorzieningen en draagvlak. De verdeeldheid, met name binnen Lokaal Belang, maakt een hoofdelijke stemming noodzakelijk.
