De pilot was een gevolg van de intrede van de Jeugdwet, die de verantwoordelijkheid voor de psychosociale jeugdzorg bij de gemeenten neerlegde. Aalten, Berkelland, Oost Gelre en Winterswijk begonnen in 2016 met een gezamenlijke pilot: de praktijkondersteuner jeugd voor huisartsen. Vijftien Achterhoekse huisartsenpraktijken sloten zich bij de pilot aan, in Berkelland ging dat als enige gemeente via het het sociale wijkteam Voormekaar. 626 jongeren gingen tijdens de pilot in gesprek met een praktijkondersteuner en 60 procent van die jongeren hoefde niet te worden doorverwezen naar bijvoorbeeld een psycholoog. Preventie is het voornaamste doel van het project, dat inmiddels definitief is omarmd door de deelnemende gemeenten en ook financieel wordt gesteund door zorgverzekeraar Menzis. "De samenwerking met de gemeenten is niet alleen een unicum, maar ook een meerwaarde", zegt Lilian Grupping, als huisarts werkzaam in Aalten en coördinator van het project voor de Huisartsen Zorggroep Oost Achterhoek.
Ze is blij met een praktijkondersteuner als André Pöstgens. "Hij zit met handen en voeten in de wereld waarin jongeren zich begeven", zegt Grupping. ‘Hij kent de risico’s die ze tegen kunnen komen. Bij ouders of een huisarts zeggen jongeren vaak: ‘Ik ben niet gek! Maar ik wil wel met André praten.’ Zo kun je die kinderen in een vroeg stadium helpen. Soms is een opbeurend praatje al genoeg. André sluit meer aan bij die leefwereld." Welk probleem schuilt er eventueel achter de hoofdpijn of buikpijn bij een kind? "Het kan een escalatie thuis of op school zijn, of problemen in de ontwikkeling", zegt Pöstgens. "Soms kies je voor een andere route of las je even een pauze in. Je houdt dan contact met de jongere, bijvoorbeeld via Whatsapp. Ik ben geen behandelaar, maar heb wel inzicht in bepaalde patronen en kan de jongeren helpen dat ze bij de juiste persoon terecht kunnen."
'Heel snel schakelen'
De snelheid van handelen is een belangrijke pijler onder het succes van het project. Jongeren die bij de huisarts aankloppen met klachten komen niet op een wachtlijst. "Het is heel snel schakelen", zegt Grupping. "André en ik hebben dagelijks contact en we maken gelijk een afspraak. En als een kind is geweest, kan het morgen en overmorgen terugkomen."
Laagdrempelig en veilig
Grupping erkent dat preventie moeilijk is te vertalen in cijfers, maar wijst op het belang van de continuïteit van het project. "Als ik geen André had gehad? Dan waren kinderen vaker naar een kinderarts of de jeugdpsychiatrie doorverwezen. Maar op deze manier is het laagdrempelig en veilig, want geheimhouding is verzekerd", zegt de Aaltense huisarts, die het project verder wil laten uitdijen. "Hopelijk haken er nog meer huisartsenpraktijken aan.”
Foto: REGIO8
