Het initiatief komt van het bestuurlijk netwerk Grensoverschrijdende Samenwerking (GROS), waarvan de burgemeester van Baarle-Nassau (Noord-Brabant) de voorzitter is. De gemeenten stellen in de brief dat de maatregelen “onvoldoende duidelijk” zijn en dat ze “verwarring” veroorzaken. “De negatieve impact van de maatregelen op onze inwoners en ondernemers mag niet worden onderschat.” De grensgemeenten willen zo spoedig mogelijk in gesprek met het kabinet over de manier waarop de controles worden uitgevoerd.
“We willen daarbij niet alleen onze zorgen delen, maar roepen u ook op om de overlast voor inwoners en ondernemers tot een minimum te beperken, de tijdelijkheid van de maatregelen te waarborgen en de effecten van de controles voortdurend te monitoren en te evalueren.” Kortom: er moet “zo min mogelijk overlast voor onze inwoners en ondernemers” zijn. Weliswaar heeft Faber dit al toegezegd, maar de ondertekenaars vinden dat veel te vaag. “We roepen u op om met een verder uitgewerkt voorstel te komen waarin wordt toegelicht hoe inwoners, grenswerkers en ondernemers zo min mogelijk overlast ervaren. De ondertekenaars wijzen op “mensen die naar school gaan, studeren of werken in onze Belgische en Duitse buurgemeenten en meerdere keren per dag de grens oversteken”.
Overeenkomstig de Verdragen van Schengen mogen landen alleen tijdelijk grenscontroles herinvoeren. Er geldt een maximum van zes maanden. Zo lang hoeft het wat de grensgemeenten betreft zeker niet te duren: “We dringen erop aan de maatregel zo snel als mogelijk af te schaffen en niet op voorhand al voor een periode van zes maanden te laten gelden.” In de grensgemeenten wordt betwijfeld of de controles gaan opleveren waarvoor ze bedoeld zijn: “het bestrijden van illegale migratie”. Ze achten een tijdige evaluatie dan ook noodzakelijk en willen daar als grensgemeenten ook bij betrokken zijn. Op voorhand geven ze de minister alvast meet dat “rekening moet worden gehouden met een toename van het aantal geregistreerde incidenten vanwege de intensievere controles”.
In Duitsland werden de controles al in september ingevoerd. Gemeenten aan weerszijden van de grens hebben ook daartegen hun bezwaren kenbaar gemaakt.
Geschreven door: Sander Grootendorst
Open Grensland
