Gemengde gevoelens bij grensgemeenten over Duitse maatregelen

Duitsland besloot maandag om voor een periode van zeker zes maanden paspoortcontroles te houden aan de landsgrenzen. Dit om de instroom van personen die het land zonder geldig visum binnenkomen te stoppen. De Duitse minister Faeser van Binnenlandse Zaken wil hiermee ook dreigingen zoals terrorisme en grensoverschrijdende criminaliteit tegengaan. Wat de maatregelen voor de Achterhoek gaan betekenen en of er in de regio ook frequent gecontroleerd zal worden, is nog niet bekend.

Voorzitter van de Euregio, Joris Bengevoord ziet geen heil in de maatregelen: “Ik zou willen dat het zo snel mogelijk ophoudt. 8000 Nederlanders passeren in de Euregio dagelijks de grens om in Duitsland te werken. En 80.000 Duitsers passeren dagelijks de grens om in Nederland te werken. Dat gaat onherroepelijk gevolgen voor deze grensgangers hebben.”

Bij de gemeente Montferland is gemixt gereageerd op het besluit. “Wij betreuren het dat het vrije verkeer van goederen en personen, een van de mooie verworvenheden van de Europese samenwerking, door deze maatregel in het geding komt”, aldus burgemeester Harry de Vries van Montferland. “Wij hebben begrip voor de achterliggende gedachte en ook op basis waarvan deze maatregel genomen is.”

Het besluit van de Duitse regering kan namelijk niet los worden gezien van de recente terreuraanvallen in onder meer Solingen (Noordrijn-Westfalen) en Mannheim (Baden-Württemberg).

In de Duitse grensgemeente Emmerik hebben ze dan ook begrip voor het besluit van hun overheid. Toch zitten ze ook in dubio. “Aan de ene kant legt het hoge aantal asielzoekers een zware last op ons, zowel financieel als op de inzet van personeel", laat Tim Terhorst van Stadt Emmerich weten. “Het is dan ook terecht dat de Bundesregierung nadenkt over hoe het aantal permanent kan worden verminderd. Anderzijds zijn open grenzen en dus het vrije verkeer van goederen, diensten en personen belangrijk voor ons als grensgemeente.”

De maatregelen kunnen tevens niet los worden gezien van de opkomst van de radicaal-rechtse partij Alternative für Deutschland (AfD). Deze partij was de grote winnaar van enkele deelstaatverkiezingen en lijkt populariteit te winnen door hun standpunten op migratie. De regeringspartij SPD van bondskanselier Olaf Scholz kreeg een klap te verduren en lijkt nu met het invoeren van grenscontroles ook een statement te willen maken.

Het is nog niet bekend hoe de maatregelen Nederland gaan treffen en of er bij de grensovergangen in de Achterhoek ook streng gecontroleerd zal worden. Burgemeester Anton Stapelkamp van de gemeente Aalten verwacht niet dat soep niet zo heet gegeten wordt als die wordt opgediend: “Ik geloof niet dat zij continu mensen aan de grens gaan controleren. Daar zullen 50.000 agenten voor nodig zijn en die heeft Duitsland niet paraat. En de mensen die de grens over willen, zullen sluiproutes pakken om niet te hoeven wachten/gecontroleerd te worden. Dit is niet wat je wilt wanneer je controleert op de veiligheid.”

Het nieuws kwam bij de gemeente Oude IJsselstreek als een verrassing binnen. Wat de mogelijke opkomst van stengere grensen gaat betekenen durven ze op het gemeentehuis in Gendringen dan nog niet te zeggen: "Er is nog heel veel onduidelijk over hoe de grenscontroles eruit gaan zien. We weten dan ook nog niet wat de mogelijke gevolgen zijn voor ons als gemeente of voor onze inwoners."

Mocht het toch tot grote controles komen, verwachten ze Emmerik in ieder geval geen grote problemen. “Ook tijdens het EK deze zomer waren er strengere grenscontroles. Het is ons niet bekend dat deze controles tot grote beperkingen of problemen geleid hebben”, aldus Terhorst. “In dit opzicht gaan we er op dit moment niet van uit dat strengere grenscontroles tot grote problemen zullen leiden voor pendelaars of het grensverkeer in het algemeen.”